{"id":8168,"date":"2024-12-15T10:02:22","date_gmt":"2024-12-15T05:02:22","guid":{"rendered":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/?p=8168"},"modified":"2024-12-22T19:04:11","modified_gmt":"2024-12-22T14:04:11","slug":"xotin-qizlarga-nisbatan-zoravonlikka-barham-berish-boyicha-qabul-qilingan-xalqaro-hujjatlarning-ahamiyati","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/archives\/8168","title":{"rendered":"XOTIN-QIZLARGA NISBATAN ZO\u2018RAVONLIKKA BARHAM BERISH BO\u2018YICHA QABUL QILINGAN XALQARO HUJJATLARNING AHAMIYATI"},"content":{"rendered":"

Xotin-qizlarga nisbatan zo\u2018ravonlikka barham berish bo\u2018yicha xalqaro hujjatlar jamiyatlarda ayollar va qizlarning huquqlarini himoya qilish va ularga nisbatan zo\u2018ravonlikni oldini olishga qaratilgan muhim vositalardan hisoblanadi. Bu hujjatlar global darajada ayollarning huquqlarini tan olish va himoya qilishni mustahkamlashga yo\u2018naltirilgan.<\/strong><\/p>\n

Ushbu hujjatlarning ahamiyati juda katta bo\u2018lib, ularning asosiy maqsadlari va yo\u2018nalishlarini quyidagicha belgilovchi qadamlardan iborat:<\/p>\n

 <\/p>\n

BMTning ayollar huquqlari to\u2018g’risidagi konventsiyasi (CEDAW) 1979 yilda qabul qilingan BMTning «Xotin-qizlar huquqlari to\u2018g’risidagi konventsiyasi» (CEDAW) \u2014 ayollar va qizlarning barcha sohalardagi huquqlarini to\u2018liq himoya qilish va ularga zo\u2018ravonlikka qarshi kurashishning eng muhim xalqaro hujjati hisoblanadi. Ushbu konventsiya ayollarga nisbatan zo\u2018ravonlikni oldini olish va ularning xavfsizligini ta’minlashga qaratilgan huquqiy normalarni belgilaydi. Konventsiyaga a’zo davlatlar ushbu huquqlarni ta’minlash uchun o\u2018z milliy qonunchiliklarini mustahkamlashga va amalga oshirishga majbur.<\/p>\n

 <\/p>\n

Shuningdek, BMTning umumjahon inson huquqlari deklaratsiyasi 1948 yilda qabul qilingan «Umumjahon inson huquqlari deklaratsiyasi» (Universal Declaration of Human Rights) ham ayollar huquqlariga e\u2019tibor qaratiladi. 1-maqola insonning hududidan, irqiy yoki jinsiy aniqlanishidan qat\u2019iy nazar barcha insonlarga teng huquq va ozodliklarni ta’minlash zarurligini ta’kidlaydi. Ayollarning zo\u2018ravonlikdan himoya qilinishi ushbu huquqlarning bir qismi hisoblanadi.<\/p>\n

 <\/p>\n

BMTning ayollarga nisbatan zo\u2018ravonlikni oldini olish va unga qarshi kurashish bo\u2018yicha Harakat dasturi.<\/p>\n

Ushbu dastur BMT 2008 yilda «Ayollarga nisbatan zo\u2018ravonlikni oldini olish va unga qarshi kurashish» (UNiTE) kampaniyasini boshladi. Ushbu dastur ayollarga nisbatan zo\u2018ravonlikni bartaraf etishga qaratilgan global harakatni tashkil etdi va ayollarning huquqlarini himoya qilishga ko\u2018maklashishga yo\u2018naltirildi.<\/p>\n

 <\/p>\n

Evropa Kengashi va Evropa Konventsiyasi<\/p>\n

Evropa Kengashi a’zosi davlatlar uchun qabul qilingan «Ayollarga nisbatan zo\u2018ravonlik va uy zo\u2018ravonligini oldini olish va unga qarshi kurashish to\u2018g’risidagi konventsiya» (\u0130stanbul Convention) 2011 yilda qabul qilingan. Ushbu konventsiya ayollarning huquqlarini himoya qilish va zo\u2018ravonlikni oldini olishga qaratilgan xalqaro norma va standartlarni belgilaydi. Uning maqsadi \u2014 ayollar va qizlarning jismoniy, ruhiy va seksual zo\u2018ravonlikdan himoyalanishini ta’minlash.<\/p>\n

 <\/p>\n

BMTning 2030 yilgacha rivojlanish maqsadlari<\/p>\n

«Rivojlanish maqsadlari» (Sustainable Development Goals, SDGs)ning 5-maddasi ayollar va qizlarning butun dunyoda teng huquq va imkoniyatlar bilan ta’minlash, shuningdek, ularga nisbatan zo\u2018ravonlikka barham berishga qaratilgan. Bu maqsad BMTning ijtimoiy rivojlanish, tenglik va xavfsizlikka olib keluvchi global strategiyalariga asoslanadi.<\/p>\n

 <\/p>\n

Yuqorida qayd etilgan hujjatlarning ahamiyati shundan iboratki:<\/p>\n

Tenglik va huquqlarning ta’minlanishi: Ushbu xalqaro hujjatlar ayollar uchun tenglik va huquqlarning amalga oshishini ta’minlashga qaratilgan.<\/p>\n

 <\/p>\n

Jahon miqyosida harakat: Zo\u2018ravonlikka qarshi kurashish global masshtabdagi zaruriyatga aylanib, davlatlarning o\u2018z qonunlarini mustahkamlashga intilishini rag’batlantiradi.<\/p>\n

 <\/p>\n

Qonunchilikni mustahkamlash: Bu hujjatlar mamlakatlarga o\u2018z qonunchiligini o\u2018rganish, qonunlarni to\u2018g’ri va samarali tatbiq etish, ayollarga nisbatan zo\u2018ravonlikka qarshi choralar ko\u2018rishni majburlaydi.<\/p>\n

 <\/p>\n

Xavfsiz muhit yaratish: Xalqaro me\u2019yorlar ayollarga nisbatan zo\u2018ravonlikdan himoyalash uchun xavfsiz muhit yaratishga ishonadi.<\/p>\n

 <\/p>\n

Shu tariqa, xotin-qizlarga nisbatan zo\u2018ravonlikka barham berish bo\u2018yicha xalqaro hujjatlar davlatlarning ayollarning huquqlarini himoya qilish va ularni zo\u2018ravonlikdan saqlashga oid mas\u2019uliyatlarni aniq belgilaydi, hamda bu yo\u2018nalishdagi global harakatlarni kuchaytirishga yordam beradi.<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

Raysa BEKMURATOVA,<\/strong><\/p>\n

Jinoyat ishlari bo\u2018yicha Kegeyli tumani sudi raisi<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Xotin-qizlarga nisbatan zo\u2018ravonlikka barham berish bo\u2018yicha xalqaro hujjatlar jamiyatlarda ayollar va qizlarning huquqlarini himoya qilish va ularga nisbatan zo\u2018ravonlikni oldini olishga qaratilgan muhim vositalardan hisoblanadi. Bu hujjatlar global darajada ayollarning huquqlarini tan olish va himoya qilishni mustahkamlashga yo\u2018naltirilgan. Ushbu hujjatlarning ahamiyati juda katta bo\u2018lib, ularning asosiy maqsadlari va yo\u2018nalishlarini quyidagicha belgilovchi qadamlardan iborat:   BMTning […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8170,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[42],"tags":[],"class_list":["post-8168","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yangiliklar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8168","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8168"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8168\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8171,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8168\/revisions\/8171"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8170"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8168"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8168"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8168"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}