<\/p>\n
Yer va boshqa tabiiy resurslar har qanday davlatning iqtisodiy taraqqiyoti, ekologik barqarorligi hamda aholi farovonligini ta\u02bcminlashda muhim strategik ahamiyatga ega bo\u02bblgan milliy boylik hisoblanadi. Shu bois mamlakatimizda yer resurslarini muhofaza qilish, ulardan oqilona va samarali foydalanish hamda yer munosabatlarida qonuniylikni ta\u02bcminlash davlat siyosatining ustuvor yo\u02bbnalishlaridan biri sifatida e\u02bctirof etilmoqda.<\/p>\n
<\/p>\n
So\u02bbnggi yillarda O\u02bbzbekiston Respublikasida yer munosabatlarini takomillashtirishga qaratilgan keng ko\u02bblamli huquqiy islohotlar amalga oshirildi. Yer uchastkalarini ajratishning ochiq va raqamlashtirilgan mexanizmlari joriy etildi, yerdan foydalanish ustidan davlat nazorati kuchaytirildi, yer munosabatlarida korrupsiyaviy omillarni bartaraf etishga qaratilgan yangi huquqiy mexanizmlar shakllantirildi. Bu o\u02bbzgarishlar yer resurslaridan foydalanishda qonuniylikni ta\u02bcminlash bilan birga, mulkiy huquqlarning ishonchli himoya qilinishiga ham xizmat qilmoqda.<\/p>\n
<\/p>\n
Shu bilan birga, amaliyotda yer uchastkalarini o\u02bbzboshimchalik bilan egallab olish, huquqni tasdiqlovchi hujjatlarsiz ulardan foydalanish, noqonuniy qurilish ishlarini amalga oshirish kabi huquqbuzarliklar uchrab turibdi. Bunday holatlar davlat va jamiyat manfaatlariga, shaharsozlik talablariga hamda boshqa shaxslarning huquqlariga jiddiy zarar yetkazadi.<\/p>\n
<\/p>\n
O\u02bbzbekiston Respublikasi Ma\u02bcmuriy javobgarlik to\u02bbg\u02bbrisidagi kodeksining 60-moddasi tabiiy resurslarga egalik huquqini buzish bilan bog\u02bbliq huquqbuzarliklar uchun ma\u02bcmuriy javobgarlikni belgilaydi. Mazkur norma yer, suv, o\u02bbsimlik va hayvonot dunyosidan qonunga xilof ravishda foydalanish, yerga va boshqa tabiiy resurslarga egalik huquqini buzuvchi harakatlarning oldini olishga qaratilgan muhim huquqiy kafolat hisoblanadi.<\/p>\n
<\/p>\n
Moddaning birinchi qismida yerdan, suvdan, o\u02bbsimlik yoki hayvonot dunyosidan o\u02bbzboshimchalik bilan foydalanish, shuningdek yerga va boshqa tabiiy resurslarga egalik huquqini bevosita yoki yashirin shaklda buzuvchi bitimlar tuzish yoki boshqa harakatlarni sodir etish uchun ma\u02bcmuriy javobgarlik nazarda tutilgan. Bu norma davlat mulkini muhofaza qilish, tabiiy resurslardan qonuniy foydalanish hamda ekologik muvozanatni ta\u02bcminlashga xizmat qiladi.<\/p>\n
<\/p>\n
Moddaning ikkinchi qismida yer uchastkalarini o\u02bbzboshimchalik bilan egallab olish, shu jumladan yer uchastkasiga nisbatan qonuniy huquq mavjud bo\u02bblmagan holda undan foydalanish uchun ma\u02bcmuriy jarima belgilangan. Qonun chiqaruvchi ushbu huquqbuzarlik uchun yuqori miqdordagi jarimalarni nazarda tutish orqali yer munosabatlarida huquqiy intizomni mustahkamlashni maqsad qilgan.<\/p>\n
<\/p>\n
Ayniqsa, o\u02bbzboshimchalik bilan egallangan yer uchastkalarida qurilish ishlarini amalga oshirish uchun belgilangan sanksiyalar qonunchilikning qat\u02bciyligini namoyon etadi. Bunday harakatlar nafaqat yer qonunchiligini, balki shaharsozlik, arxitektura va ekologik talablarni ham buzishi mumkin.<\/p>\n
<\/p>\n
Mazkur moddaning muhim jihatlaridan biri shundaki, qonun birinchi marta huquqbuzarlik sodir etgan shaxsga huquqbuzarlik oqibatlarini ixtiyoriy bartaraf etish imkoniyatini beradi. Agar shaxs o\u02bbzboshimchalik bilan egallangan yer uchastkasini qaytarsa va qonunbuzilish oqibatlarini bartaraf etsa, u ma\u02bcmuriy javobgarlikdan ozod qilinishi mumkin. Bu esa huquqiy ta\u02bcsir choralarining jazolash bilan bir qatorda profilaktik ahamiyatga ham ega ekanligini ko\u02bbrsatadi.<\/p>\n
<\/p>\n
Ma\u02bcmuriy javobgarlik to\u02bbg\u02bbrisidagi kodeksning 60-moddasi yer munosabatlarida qonuniylikni ta\u02bcminlashga xizmat qiluvchi muhim huquqiy mexanizm hisoblanadi. Ushbu norma orqali davlat yer resurslarini muhofaza qilish, mulkiy huquqlarni ta\u02bcminlash hamda yerdan oqilona foydalanish sohasida huquqiy tartibni mustahkamlashni ko\u02bbzlagan.<\/p>\n
<\/p>\n
Sudlar tomonidan mazkur toifadagi ishlar qonun talablari, ishning barcha holatlari va dalillar har tomonlama o\u02bbrganilgan holda ko\u02bbrib chiqilishi yer munosabatlarida adolat va qonuniylikni ta\u02bcminlashning muhim kafolati hisoblanadi. Shu bilan birga, huquqiy targ\u02bbibot ishlarini kuchaytirish, yer qonunchiligi mazmun-mohiyatini aholiga keng tushuntirish hamda raqamli yer kadastri tizimini yanada takomillashtirish kelgusida bunday huquqbuzarliklarning oldini olishga xizmat qiladi.<\/p>\n
<\/p>\n
Alisher AMETOV,<\/strong><\/p>\n Qoraqalpog\u02bbiston Respublikasi sudi sudyasi<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Yer va boshqa tabiiy resurslar har qanday davlatning iqtisodiy taraqqiyoti, ekologik barqarorligi hamda aholi farovonligini ta\u02bcminlashda muhim strategik ahamiyatga ega bo\u02bblgan milliy boylik hisoblanadi. Shu bois mamlakatimizda yer resurslarini muhofaza qilish, ulardan oqilona va samarali foydalanish hamda yer munosabatlarida qonuniylikni ta\u02bcminlash davlat siyosatining ustuvor yo\u02bbnalishlaridan biri sifatida e\u02bctirof etilmoqda. So\u02bbnggi yillarda O\u02bbzbekiston Respublikasida […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9216,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[42],"tags":[],"class_list":["post-10379","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yangiliklar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10379","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10379"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10379\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10381,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10379\/revisions\/10381"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9216"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10379"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10379"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10379"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}