{"id":10242,"date":"2026-06-10T17:05:46","date_gmt":"2026-06-10T12:05:46","guid":{"rendered":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/?p=10242"},"modified":"2026-06-11T17:13:36","modified_gmt":"2026-06-11T12:13:36","slug":"adam-sawdasi-ham-balalar-miyneti-insan-qadir-qadirine-qawip","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/archives\/10242","title":{"rendered":"ADAM SAWDAS\u00cd H\u00c1M BALALAR MIYNETI: INSAN Q\u00c1DIR-Q\u00cdMBAT\u00cdNA Q\u00c1WIP"},"content":{"rendered":"<p>Insan q\u00e1diri, on\u0131\u0144 huq\u0131q h\u00e1m erkinliklerin t\u00e1miyinlew h\u00e1r qanday huq\u0131q\u0131y m\u00e1mleketti\u0144 e\u0144 \u00e1hmiyetli waz\u0131ypalar\u0131nan biri. Biraq b\u00fagingi k\u00fande d\u00fanyada insan q\u00e1dirine z\u0131yan keltirip at\u0131r\u01f5an aw\u0131r j\u0131nayatlardan biri \u2013 adam sawdas\u0131 h\u00e1m balalar miynetinen n\u0131zams\u0131z paydalan\u0131w ja\u01f5daylar\u0131 bol\u0131p esaplanad\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>K\u00f3z ald\u0131\u0144\u0131z\u01f5a keltiri\u0144, jaqs\u0131 jum\u0131s, joqar\u0131 ayl\u0131q yamasa m\u00fan\u00e1sip turm\u0131s w\u00e1de etilip, insan aldanad\u0131. On\u0131\u0144 h\u00fajjetleri tart\u0131p al\u0131nad\u0131, erkin h\u00e1reketleniw huq\u0131q\u0131 sheklenedi h\u00e1m miynet etiwge m\u00e1jb\u00far etiledi. Tilekke qars\u0131, bunday ja\u01f5daylar b\u00fagin de d\u00fanyada ush\u0131ras\u0131p at\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Adam sawdas\u0131 \u2013 bul \u00e1piway\u0131 n\u0131zambuz\u0131wsh\u0131l\u0131q emes. Bul insan t\u00e1\u01f5diri, on\u0131\u0144 arz\u0131w-nietleri h\u00e1m erkinligine qars\u0131 qarat\u0131l\u01f5an aw\u0131r j\u0131nayat bol\u0131p esaplanad\u0131.<\/p>\n<p>Son\u0131\u0144 ush\u0131n da \u00d3zbekstan Respublikas\u0131 J\u0131nayat kodeksini\u0144 135-statyas\u0131nda adam sawdas\u0131 ush\u0131n j\u0131nay\u0131y juwapkershilik belgilengen. N\u0131zam bunday j\u0131nayatlard\u0131 islegen shaxslar\u01f5a qata\u0144 jaza sharalar\u0131n n\u00e1zerde tutad\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Insan huq\u0131qlar\u0131 haqq\u0131nda s\u00f3z bol\u01f5anda, balalar huq\u0131qlar\u0131n qor\u01f5aw m\u00e1selesi ayr\u0131qsha \u00e1hmiyetke iye. Sebebi h\u00e1r bir bala bax\u0131tl\u0131 balal\u0131qqa, bilim al\u0131w\u01f5a h\u00e1m salamat ortal\u0131qta \u00f3siwge haq\u0131l\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Balan\u0131\u0144 qol\u0131nda aw\u0131r miynet qurallar\u0131 emes, kitap bol\u0131w\u0131 kerek. On\u0131\u0144 waqt\u0131 miynet maydan\u0131nda emes, bilimlendiriw m\u00e1kemesinde \u00f3tiwi kerek.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Sol sebepli m\u00e1mleketimiz n\u0131zamsh\u0131l\u0131\u01f5\u0131nda balalar miynetini\u0144 z\u0131yanl\u0131 h\u00e1m q\u00e1wipli t\u00farlerine qars\u0131 qata\u0144 ilajlar belgilengen. J\u0131nayat kodeksini\u0144 148-1 h\u00e1m 148-2-statyalar\u0131na muwap\u0131q, shaxslard\u0131 m\u00e1jb\u00fariy miynetke tart\u0131w yamasa jas \u00f3spirimlerdi olard\u0131\u0144 densawl\u0131\u01f5\u0131 h\u00e1m rawajlan\u0131w\u0131na z\u0131yan jetkeriwi m\u00famkin bol\u01f5an jum\u0131slar\u01f5a tart\u0131w juwapkershilikke sebep bolad\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00c1hmiyetlisi, adam sawdas\u0131 yamasa m\u00e1jb\u00fariy miynet qurban\u0131na aylan\u0131p qalmaw ush\u0131n h\u00e1r bir puqara sergek bol\u0131w\u0131 z\u00e1r\u00far. \u00c1sirese, s\u0131rt elde jum\u0131s islew niyetinde bol\u01f5an shaxslar us\u0131n\u0131s etilip at\u0131r\u01f5an jum\u0131s orn\u0131 haqq\u0131nda r\u00e1smiy d\u00e1rekler arqal\u0131 ma\u01f5l\u0131wmat al\u0131w\u0131, miynet sh\u00e1rtnamalar\u0131n d\u0131qqat penen \u00fayreniwi h\u00e1m g\u00famanl\u0131 us\u0131n\u0131slar\u01f5a isenbewi kerek.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Adam sawdas\u0131 h\u00e1m balalar miynetine qars\u0131 g\u00faresiw \u2013 tek \u01f5ana huq\u0131q qor\u01f5aw uy\u0131mlar\u0131 yamasa sudlard\u0131\u0144 waz\u0131ypas\u0131 emes. Bul p\u00fatkil j\u00e1miyetti\u0144 juwapkershiligi bol\u0131p tab\u0131lad\u0131. H\u00e1r birimiz biyp\u00e1rwa bolmasaq, n\u0131zamlar\u01f5a h\u00farmet penen qatnasta bolsaq bunday illetlerge qars\u0131 n\u00e1tiyjeli g\u00faresiwimiz m\u00famkin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Na\u01f5\u0131yma BALTABAEVA,<\/strong><\/p>\n<p><strong>N\u00f3kis rayonlararal\u0131q ekonomikal\u0131q sud\u0131 basl\u0131\u01f5\u0131n\u0131\u0144 or\u0131nbasar\u0131<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Insan q\u00e1diri, on\u0131\u0144 huq\u0131q h\u00e1m erkinliklerin t\u00e1miyinlew h\u00e1r qanday huq\u0131q\u0131y m\u00e1mleketti\u0144 e\u0144 \u00e1hmiyetli waz\u0131ypalar\u0131nan biri. Biraq b\u00fagingi k\u00fande d\u00fanyada insan q\u00e1dirine z\u0131yan keltirip at\u0131r\u01f5an aw\u0131r j\u0131nayatlardan biri \u2013 adam sawdas\u0131 h\u00e1m balalar miynetinen n\u0131zams\u0131z paydalan\u0131w ja\u01f5daylar\u0131 bol\u0131p esaplanad\u0131. &nbsp; K\u00f3z ald\u0131\u0144\u0131z\u01f5a keltiri\u0144, jaqs\u0131 jum\u0131s, joqar\u0131 ayl\u0131q yamasa m\u00fan\u00e1sip turm\u0131s w\u00e1de etilip, insan aldanad\u0131. On\u0131\u0144 h\u00fajjetleri [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10243,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158],"tags":[],"class_list":["post-10242","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-janaliqlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10242","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10242"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10242\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10248,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10242\/revisions\/10248"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10243"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10242"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10242"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/qaraqalpaqstan.sud.uz\/qql\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10242"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}